۱۵ اردیبهشت ۱۳۹۹

احداث شهرک ۱۰۰ هکتاری مزرعه نمونه؛ گامی عینی برای تحقق جهش تولید

نرخ بالای رشد جمعیت از یک سو و کاهش منابع آب به دلیل توسعه روز افزون شهرها و مناطق صنعتی از سوی دیگر، ضرورت استفاده بهینه از امکانات موجود را بیش از پیش کرده است.

به طور کلی افزایش تولید محصولات کشاورزی به دو صورت میسر است؛ ‌یکی از طریق افزایش سطح زیر کشت و دیگری افزایش عملکرد محصول در واحد سطح که روش نخست بنابر دلایل محدودیت منابع آبی و بروز خشکسالی‌های اخیر در کشور قابل اجرا نیست، لذا بایستی با استفاده از تکنولوژی های جدید نسبت به افزایش میزان تولید در واحد سطح اقدام کرد. کشت و صنعت مزرعه نمونه یکی از زیرمجموعه شرکت کشاورزی رضوی است که در این راستا و در سال جهش تولید، احداث شهرک گلخانه‌ای ۱۰۰ هکتاری را در دستور کار خود قرار داده است. آغاز عملیات اجرایی این شهرک، فرصتی شد تا گفت و گویی با حسن جمشیدی؛ مدیر عامل کشت و صنعت مزرعه نمونه داشته باشیم.

این پروژه با چه رویکردی در دستور کار این مجموعه قرار گرفته است؟ در ایران باتوجه به شرایط جوی کشور، کشت‌های گلخانه‌ای در افزایش محصول، صرفه‌جویی آب و حفاظت محصولات در برابر شرایط اقلیمی کشور بسیار حائز اهمیت است. در واقع استفاده از سامانه نوین آبیاری قطره‌ای و کشت گلخانه‌ای برای کشورهایی نظیر ایران که با بحران آب مواجه هستند، یک انتخاب نیست، بلکه الزام است؛ لذا مزرعه نمونه تلاش کرده تا بخشی از برنامه‌های خود را در این مسیر قرار دهد.

مزرعه نمونه در حال حاضر چند هکتار گلخانه دارد و آن‌ها را به کشت چه محصولاتی اختصاص داده است؟ این کشت و صنعت در حال حاضر ۲٫۵ هکتار گلخانه دارد که به کشت نشاء نرسرینگ انواع محصولات صیفی اختصاص یافته است.

شهرک گلخانه‌ای مزرعه نمونه چند هکتار در نظر گرفته شده است و پیش‌بینی می‌شود این شهرک چه زمانی به بهره‌برداری برسد؟  شهرک گلخانه‌ای مزرعه نمونه با مشارکت بخش خصوصی در زمینی به مساحت ۱۰۰ هکتار جانمایی شده است که پیش‌بینی می‌شود مجموع این شهرک طی سه سال به بهره‌برداری کامل برسد. در فاز نخست ۲۰ هکتار گلخانه به بهره‌برداری می‌رسد و فازهای بعدی پروژه نیز با توجه به شرایط و منابع موجود در ادامه به مرحله اجرا در خواهد آمد.

در خصوص لزوم احداث شهرک گلخانه‌ای توسط این مجموعه توضیح بفرمایید. اول اینکه با ایجاد گلخانه، بهره‌برداری فشرده و استفاده از تکنیک‌های جدید، حتی کشاورزانی که اراضی کوچک و مقدار محدودی آب در اختیار دارند، قادر به کسب درآمد کافی خواهند بود، یعنی با افزایش عملکرد در واحد سطح، منافع مکفی عاید آن‌ها می‌شود. دوم اینکه زودرسی در بازار سبزی و صیفی، عامل مهمی در کسب درآمد است که پرورش‌دهنده با استفاده از تجهیزات گلخانه‌ای قادر خواهد شد حداقل یک ماه در بیشتر مناطق تولید زود‌رسی به وجود آورده و در پاره‌ای نواحی در هر زمان از سال که مایل باشد، محصولات تولیدی را عرضه کند. امکان افزایش تولید در واحد سطح نیز یکی دیگر از عوامل مهمی به شمار می‌رود که ضرورت احداث گلخانه را نشان می‌دهد. علاوه بر این، نیروی انسانی مورد نیاز برای تولید ۲۰ تن محصول در گلخانه نسبت به تولید در هوای آزاد به یک سوم کاهش می‌یابد.

میزان استفاده از سموم در گلخانه نسبت به فضای باز چه تغییری می‌کند؟ در فضای گلخانه‌ای امکان افزایش کیفیت محصول تولیدی از طریق کنترل دقیق و بهتر آفات و بیماری‌ها با بهره‌گیری از روش‌های کنترل بیولوژیکی و کاهش مصرف سموم فراهم است که این امر باعث افزایش کیفیت محصول، افزایش صادرات و حفظ محیط زیست می‌شود.

آیا کارایی آب نیز تغییری می‌کند؟ بله، در گلخانه شاهد صرفه‌جویی در مصرف آب به دلیل استفاده از سیستم‌های آبیاری تحت فشار هستیم. در واقع هر هزار متر مربع گلخانه به اندازه یک هکتار زمین کشاورزی بازدهی دارد. ضمن این که استفاده از گلخانه می‌تواند کارآیی آب را تا ۱۰ برابر افزایش دهد.

اعتبار این طرح چقدر است و از چه منابعی تامین می‌شود؟ اعتبار کل پروژه، هفت هزار میلیارد ریال برآورد شده است که از محل تسهیلات صندوق توسعه ملی و مشارکت با بخش خصوصی تأمین خواهد شد.

تولیدات این شهرک به چه محصولاتی اختصاص داده خواهد شد؟ بر اساس برنامه‌ریزی‌های انجام شده، شهرک ۱۰۰ هکتاری کشت و صنعت مزرعه نمونه به تولید محصولات سبزی و صیفی و همچنین گل و گیاه اختصاص داده خواهد شد.

گستره فروش و عرضه این محصولات به چه صورت خواهد بود؟ آیا برنامه‌ریزی برای صادرات در نظر گرفته‌اید؟ طی بررسی‌های صورت گرفته در طرح توجیهی شهرک، محصولات تولیدی این مجتمع علاوه بر عرضه در بازارهای داخلی و خارجی، صادر نیز خواهد شد، چرا که هدف اصلی احداث این شهرک گلخانه‌ای، صادرات محصولات تولیدی است.